Salwador rozmieścił na Haiti ponad 2 tysiące żołnierzy. Mają odnaleźć czterech zaginionych rodaków, a przy okazji wesprzeć walkę z gangami. Napięcie między oboma państwami narasta od blisko dwóch tygodni, gdy zniknęli salwadorscy technicy lotnictwa.

Zasadzka w rejonie kontrolowanym przez gangi

Czterej zaginieni to technicy sił powietrznych Salwadoru, którzy służyli w Siłach Tłumienia Gangów (Gang Suppression Force, GSF), czyli wspieranej przez ONZ misji przeciwko przestępczości zorganizowanej na Haiti. Wracali do bazy pojazdem opancerzonym, kiedy wpadli w zasadzkę. Do ataku doszło w rejonie Croix-des-Bouquets, kontrolowanym przez grupy zbrojne. Jak dotąd żaden gang nie przyznał się do tego ataku.

Spór o ciała i groźby prezydenta

Sprawę skomplikowało przekazanie ciał. Haiti wydało siłom specjalnym cztery zwłoki, które miały należeć do zaginionych żołnierzy. Prezydent Salwadoru Nayib Bukele oświadczył jednak, że nie pasują one do poszukiwanych. Według niego jedno z ciał należało do dziecka, a drugie miało na sobie mundur wojska innego państwa.

Tydzień wcześniej Bukele zagroził we wpisie na platformie X, że jeśli Salwadorczycy nie zostaną uwolnieni, rozprawi się z haitańskimi gangami tak, jak zrobił to w swoim kraju.

Co zapowiada Salwador

O „solidnym rozmieszczeniu” wojsk prezydent poinformował w tym tygodniu premiera Haiti, Alixa Didiera Fils-Aime. Wynika to z komunikatu salwadorskiego MSZ, opublikowanego w środę. Resort opisał akcję jako operację na dużą skalę, wspieraną przez różne kraje i organizacje międzynarodowe. Żołnierze mają szukać zaginionych, ale też pomagać w trwających działaniach przeciwko gangom.

Haiti od lat w cieniu przemocy

Na tle tej historii widać szerszy problem. W październiku ubiegłego roku Rada Bezpieczeństwa ONZ rozszerzyła uprawnienia GSF, aby skuteczniej walczyć z narastającą przemocą. Wielonarodowe siły mają jednak kłopot z wejściem na tereny, gdzie rządzą gangi. Według ONZ w tym roku w przemocy związanej z gangami zginęło na Haiti ponad 5,7 tys. osób, a uzbrojone grupy kontrolują większą część stolicy.

Przemoc na Haiti trwa od lat. Sytuacja pogorszyła się po zamachu na prezydenta Jovenela Moïse’a w 2021 roku, który pozostawił w kraju polityczną próżnię.

Co to oznacza z polskiej perspektywy

Haiti i Salwador są daleko od Europy, a w materiale źródłowym nie ma informacji, by sprawa dotyczyła Polski lub Unii Europejskiej. Warto jednak zwrócić uwagę na kilka rzeczy:

• Misje międzynarodowe są ryzykowne – nawet siły wspierane przez ONZ mogą paść ofiarą zasadzki na terenach kontrolowanych przez gangi.
• Konflikt może się zaostrzyć – spór dwóch państw o los żołnierzy i wysłanie wojska na obce terytorium zwiększają napięcie w regionie.
• Podróże do regionu – osoby planujące wyjazd w rejon Karaibów powinny sprawdzać aktualne ostrzeżenia na stronach polskiego MSZ.

Na razie nie wiadomo, co stało się z czterema żołnierzami. Losy ich poszukiwań będą testem dla relacji Salwadoru z Haiti i dla skuteczności misji ONZ.

Źródło: BBC News – „El Salvador sends 2,000 troops to Haiti to rescue four missing soldiers”